Profesjonalny psycholog z Gliwic. Dobra i tania pomoc psychologiczna w Gliwicach.

TESTY WERBALNE CZ. II

Słownik, Wiadomości i Rozumienie nie wykazują lub prawie nie wykazują zmian pod wpływem wieku po okresie dojrzałości. Istnieje wiele powodów, aby przypuszczać, że wykonanie tych testów jest coraz .lepsze co najmniej do lat średnich, a u ludzi wykształconych lub mających zainteresowania humanistyczne – nawet dłużej. Kilka czynników wyjaśnia, dlaczego poziom wykonania testów utrzymuje się z wiekiem: 1) charakter aktywności umysłowej,, niezbędnej dla wykonania testów, 2) brak wymagań dotyczących szybkości wykonania, 3) prostota zadań.

– 1. Osiągnięcia. Od badanego wymaga się jedynie reprodukowania posiadanej wiedzy, bowiem wszystkie trzy testy mierzą umiejętności werbalne badanego. Stanowią one o ocenie „inteligencji”, ponieważ umiejętności te są ściśle związane z rozwojem umysłowym w okresie dzieciństwa i młodości (jeżeli tylko badany miał możność kształcenia się, nie jest osobą pozbawioną przywilejów społecznych lub przejawiającą zaburzenia emocjonalne). Testy mierzą zdolności intelektualne badanego za pomocą prób sprawdzających jego umiejętności. Do okresu dojrzałości biologicznej zdolności intelektualne i umiejętności rozwijają się w równym, tempie, natomiast po osiągnięciu dojrzałości zdolności wykazują tendencję spadku przejawiającą się w różny sposób, jeśli nawet osiągnięcia utrzymują się na tym samym poziomie. Osiągnięcia człowieka dorosłego wskazują na maksymalny poziom jego inteligencji: w miarę upływu lat jego zdolności ulegają zmniejszeniu, natomiast niektóre jego osiągnięcia mogą być uważane za wskaźniki najwyższego osiągniętego poziomu. Słownik, Wiadomości i Rozumienie są takimi wskaźnikami, ponieważ zdolność starszej osoby do reprodukowania posiadanej wiedzy nie jest odbiciem aktualnego poziomu inteligencji, lecz najwyższego uzyskanego poziomu intelektualnego.

– 2. Szybkość pracy umysłowej. Przy rozwiązywaniu tych testów badany nie musi myśleć szybko. Może rozważnie formułować odpowiedzi, w razie potrzeby poprawiać samego siebie i pracować według własnego tempa. Jednym z najbardziej widocznych efektów wpływu starzenia się na inteligencję jest zmniejszenie szybkości pracy intelektualnej. Fakt ten potwierdza zarówno opinia powszechna, jak i niezliczona liczba badań eksperymentalnych i badań psychometrycz- nych, opartych na standaryzowanych testach inteligencji. Zdolność szybkiego myślenia jest oznaką wysokiej inteligencji: wbrew powszechnemu przekonaniu osoby bardziej inteligentne wykonują testy mierzące tempo pracy intelektualnej szybciej, a zarazem dokładniej niż osoby mniej inteligentne. Opisane wyżej trzy testy nie stawiają wymagań w zakresie szybkości, toteż nie mierzą one aktualnego poziomu inteligencji danej osoby tak dobrze jak inne testy, które pokrótce opiszemy.

– 3. Pamięć bezpośrednia. (Patrz również poniżej). Człowiek nie jest w stanie przechować w umyśle zbyt dużej liczby informacji. Badany musi zapamiętać pytanie, ale wymagania dotyczące pamięci bezpośredniej (czyli pojemności uwagi) nie są w testach Wechslera wysokie. Zdolność przechowania w pamięci informacji o danym problemie jest ważną cechą inteligencji: równie ważną jest zdolność kierowania uwagi z jednego szczegółu na inny przy jednoczesnym zatrzymaniu informacji o całości problemu. Badania nad sprawnością (por. rozdz. VIII i IX) wykazały u starszych ludzi wyraźny spadek zdolności rozwiązywania złożonych problemów, które wymagają zapamiętywania wielu szczegółów i przerzucania uwagi z jednej części zadania na inną.

Opisane wyżej testy nie wymagają od badanego oryginalnego myślenia, uczenia się, szybkiego rozumowania lub trwałości pamięci. Mierzą one zatem raczej osiągnięcia intelektualne aniżeli zdolności intelektualne. Kluczem do zrozumienia wpływu starzenia się na inteligencję osoby dorosłej jest fakt, że w zasadzie osiągnięcia intelektualne utrzymują się (pod warunkiem, że człowiek ćwiczy swoje systemy poznawcze i nie dopuszcza do ich utraty na skutek nieużywania), podczas gdy zdolności do przyswajania nowych pojęć oraz szybkiego i ścisłego stosowania posiadanych pojęć w nowych złożonych sytuacjach obniżają się stale od okresu osiągnięcia dojrzałości (spadek ten może być przyśpieszony w okresie starości). Wpływ wieku na wykonanie testów werbalnych nie jest jednak prosty (12 – 13).

Podobne Artykuły

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.